Gemeente Kampen overweegt om het Zalkerbos af te stoten. Daarmee zet de Kampen uniek groen erfgoed in de etalage.
Door Wim Eikelboom
Hanzestad Kampen blinkt uit in prachtige monumentale gebouwen. Niemand op het gemeentehuis zou het in het hoofd halen om zo’n monument van de hand te doen. Toch is dat wat er dreigt te gebeuren met het Zalkerbos, het oudste oorspronkelijke bos van Overijssel. Dit bosgebied in de uiterwaarden is cultuurhistorisch waardevol karakter dat vergelijkbaar is met een rijksmonument.
Natuurbeheer is geen kerntaak van een gemeente en daarom overweegt Kampen het bos af te stoten. Dat moet een besparing opleveren van 30.000 euro per jaar (op een begroting van 230 miljoen euro!). Aan het onderhoud van het bos hangt dit prijskaartje omdat het gaat om een hakhoutcultuur. Dat wil zeggen: om de zes a zeven jaar worden percelen in het bos tot op de onderstam afgezaagd. Zo is een bijzonder bos ontstaan van oude stobben en stoven.
Het onderhoud van het bos wordt gedaan door Impact, een Kamper organisatie die met mensen werkt met een afstand tot de arbeidsmarkt. Voor deze mensen is het werken in het Zalkerbos een groot genoegen. Ook is een groep vrijwilligers uit Zalk actief in het onderhoud van het bos.
Verhaal gaat verder onder de foto
Rembrandt onder bossen
Het Zalkerbos hoort bij de zeldzame zogeheten prioritaire habitattypes in Natura 2000-gebieden, waar de IJssel-uiterwaarden onder vallen. Hardhoutooibossen zijn zeer schaars langs de IJssel. Daarom wordt het Zalkerbos door natuurexperts gekoesterd en geprezen als zeer bijzondere plek, met een cultuurhistorische waarde. Afgelopen jaren heeft provincie Overijssel flink geïnvesteerd om het bos te herstellen. Er zijn ongewenste iepen verwijderd, die per abuis waren aangeplant. Ook worden jonge esdoorns uit het bos gehaald, omdat die de oorspronkelijke essen en iepen overwoekeren.
Het Zalkerbos wordt door kenners ‘een Rembrandt onder de bossen’ genoemd. Dat is vanwege het unieke karakter. Het is een eeuwenoud hardhout-ooibos, dat wil zeggen: een bos in de uiterwaarden van de IJssel van essen en iepen. Het bos is aangeplant op twee oude zandige stroomruggen van de rivier. Daardoor blijft het droog bij hoogwater. Dit type bos komt in een rivierlandschap in Nederland bijna nergens voor.
Staatsbosbeheer beheert rondom het Zalkerbos een aantal percelen. Wanneer Kampen het bos afstoot, ligt het voor de hand dat het naar Staatsbosbeheer gaat. Maar deze natuurorganisatie zit al jaren op zwart zaad. Daarom is de kans klein dat het hakhoutbeheer wordt voortgezet. Voor het beheer van hakhout krijgt Staatsbosbeheer geen vergoeding.