Kunstschilder Theo Goedvriend kreeg geen genoeg van een rivierbocht in de IJssel bij zijn geboorteplaats De Steeg. Hij vereeuwigde één van de mooiste gezichtspunten op de IJssel vanaf de Veluwezoom in uiteenlopende sferen.
Door Wim Eikelboom/Geen dag zonder de IJssel
Simon Carmiggelt schreef lovend over zijn werk. En ook schrijver Louis Couperus sprak in 1923 zijn grote waardering uit over de wijze waarop Goedvriend het landschap vastlegde op het doek.
Verhaal gaat verder onder de foto
Rivierbocht
De wieg van Theo Goedvriend stond in 1879 langs de IJssel: Zijn vader was directeur van het befaamde hotel De Engel in De Steeg (gemeente Rheden). Dit hotel was een begrip. Veel inwoners van de Randstad brachten hier hun vakanties door om van de Veluwe en de IJsselvallei te genieten. Onder hen Wim Kan, Louis Couperus en ook columnist Simon Carmiggelt, die zo vaak in De Engel verbleef dat hij er samen met zijn vrouw een eigen kamer had.
Verhaal gaat verder onder de afbeelding
Theo Goedvriend verliet op zijn 17e De Steeg toen hij ging studeren aan de Kunstnijverheidsschool in Amsterdam. Hij bekwaamde zich in een romantische stijl. Hij schilderde, etste en lithografeerde stadsgezichten, landschappen, stillevens en paddenstoelen. Zijn leermeester was Théophile Emile Achille de Bock, kunstschilder in de sfeer van de Haagse School. Bekendheid kreeg hij toen in 1901 op een expositie in Arnhem een werk van Goedvriend.
De Engel
Goedvriend trok de wereld over. Hij woonde enige tijd in München (1905), Florence, Rome (1907) en in Frankrijk. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd Goedvriend in Nederlands-Indië opgesloten in een concentratiekamp. Na de bevrijding koos hij voor wonen en werken in Zuid-Afrika.
Verhaal gaat verder onder de foto
Op zijn oude dag – in de jaren vijftig van de vorige eeuw – keerde hij terug naar zijn geboortegrond: Hij betrok een atelier in het hotel van zijn vader, De Engel in De Steeg. Hier werkte hij tot zijn dood in 1969. De Engel is in 1971 gesloopt om plaats te maken voor het gemeentehuis van Rheden.
Verhaal gaat verder onder de foto
Bocht van De Steeg
Goedvriend schilderde vele vrije verbeeldingen van de bocht in de IJssel bij De Steeg. Vanaf de hoogte van de Veluwe valt de blik in de diepte van het landschap van de rivier. Dit vergezicht is vastgelegd op uiteenlopende schilderijen in diverse seizoenen.
Verhaal gaat verder onder de foto
IJssellandschap
Over de IJssellandschappen van Goedvriend schreef een kunstrecensent in de jaren vijftig:
In de IJssellandschappen is nergens iets onbelangrijks. Alles heeft zijn picturale waarde. Hij schildert het landschap van de IJssel in een bijzondere toon: licht en sober en poëtisch, met voortreffelijke tekeningen van geboomte.
Bij een bezoek aan zijn atelier in hotel De Engel beschreef een journalist zijn werk als volgt:
Theo heeft de overgang gevonden tot zijn IJsselland, tot zijn bossen. Hij heeft de overgang gevonden tot onze atmosfeer, onze kleuren, ons licht. Een oude liefde is weer jonge geworden, bloeiender en boeiender nog. Verjongd, weer opgekomen uit een wereld van ervaringen.
Goedvriend noemde zichzelf een realistische fantast en een fantastische realist. Veel van zijn rivierlandschappen zijn een mix van werkelijkheid met een vleug fantasie.
De veranderingen in het landschap van de IJssel kon hij moeilijk verdragen. Vandaar dat hij zijn riviergezichten vaak een eigen romantische draai gaf, waardoor ze niet de exacte werkelijkheid weergeven.
Verhaal gaat verder onder de afbeelding
Simon Carmiggelt
De Amsterdamse columnist Simon Carmiggelt had een vriendschapsband met Goedvriend, want Carmiggelt hoorde bij de vaste gasten in hotel De Engel. Hij wijdde een paar van zijn Kronkel-columns in het Parool aan de schilder (zie hieronder). Daarin memoreerde Carmiggelt dat Goedvriend niet gehecht was aan geld. Een aanbod om zijn schilderijen voor tienduizend gulden te verkopen in een galerie in Parijs, sloeg hij af.
Carmiggelt kocht ook twee schilderijen van Goedvriend.
